Brandwonden

De klachten

  • de lichtste brandwonden zijn eerstegraads brandwonden. De plekken zijn rood, droog en pijnlijk
  • een tweedegraads brandwond is behalve rood en pijnlijk ook vochtig, soms zijn er blaren
  • een derdegraads brandwond is geelwit van kleur en doet geen pijn

Naar de dokter?

  • nee, een kleine eerste- of tweedegraads brandwond is pijnlijk maar niet gevaarlijk
  • ja, wanneer het verbrande oppervlak groter is dan de hand van betrokkene
  • ja, wanneer het een diepe brandwond is die een witte of zwarte kleur heeft en bij aanraken niet pijnlijk is
  • ja, wanneer het brandwonden zijn op meerdere vingers, meerdere tenen, in het gezicht of in het kruis
  • ja, wanneer de brandwond wordt veroorzaakt door een chemische stof of door elektriciteit

Wat kunt uzelf doen?

  • direct koelen onder lauw stromend water
  • houdt de brandwond minstens 20 minuten onder de lauwe kraan of douche
  • gebruik bij afwezigheid van stromend water een bad, natte lappen of een sloot
  • laat kleding die aan de brandwond kleeft gewoon zitten. Door verwijdering raakt de huid beschadigd
  • bij pijn koelen met natte kompressen, zonodig paracetamol
  • eerstegraads verbrandingen genezen het best in de open lucht
  • tweedegraads verbrandingen afdekken met zalfgaas of steriel verband

Brandwonden

Brandwonden zijn beschadigingen van de huid door overmatige hitte. De meeste verbrandingen ontstaan in en om het huis. Ze komen op elke leeftijd voor, maar kinderen tussen 0 en 4 jaar lopen het grootste risico.

Verschijnselen

Er zijn verschillende soorten brandwonden. Een eerstegraads brandwond is een rode, droge pijnlijke plek. Een tweedegraads brandwond is ook rood en pijnlijk. De plek is vochtig en soms zijn er blaren.

Een derdegraads brandwond is de meest ernstige verbranding. De brandwond is geelwit van kleur en doet geen pijn. Dat komt doordat de zenuwuiteinden in de huid verbrand zijn. Daardoor kan er geen pijn meer gevoeld worden. Als de huid nog erger verbrandt, ontstaan er zwarte plekken. Dit heet verkoling.

Oppervlakkige brandwonden (eerste en tweedegraads) genezen in het algemeen zonder littekens. Diepere brandwonden kunnen blijvende afwijkingen van de huid veroorzaken.

Oorzaken

Veel brandwonden ontstaan door contact met heet water of open vuur (een theepot die omvalt of een brandende kaars). Met het onderbeen tegen een hete knalpijp of het onbeschermd vastpakken van een hete ovenschaal zijn eveneens bekende oorzaken. Ook kunnen er brandwonden ontstaan door contact met elektriciteit. Ook te lang in de zon zitten of te lang onder de zonnebank liggen kan eveneens verbrandingswonden geven.

Naar de dokter?

  • nee, een kleine eerste- of tweedegraads brandwond is pijnlijk maar niet gevaarlijk
  • ja, wanneer het verbrande oppervlak groter is dan iemands hand
  • ja, als het een diepe brandwond is die bij aanraken niet pijnlijk is
  • ja, wanneer het brandwonden zijn op meerdere vingers, meerdere tenen, in het gezicht of in het kruis
  • ja, wanneer de brandwond wordt veroorzaakt door een chemische stof of door elektriciteit

Behandeling/Zelfzorg

  • probeer ongelukjes te voorkomen. Zet pannen achter op het fornuis vooral als er kleine kinderen rondlopen. Zet een hete theepot niet aan de rand van de tafel, gebruik goede ovenhandschoenen
  • direct koelen onder lauw, stromend water is de belangrijkste maatregel. Afkoeling remt de verbranding. De schade blijft dan beperkt. Houd de brandwond minstens twintig minuten onder de lauwe (niet ijskoude) kraan of douche. Is er geen stromend water, gebruik dan een bad of natte lappen. Zelfs onderdompelen in een sloot is beter dan helemaal niets doen
  • laat kleding die aan de brandwond kleeft, gewoon zitten. De huid raakt mogelijk beschadigd door het verwijderen. Eerstegraads verbrandingen (de huid is rood, droog en pijnlijk) genezen het best in de openlucht. Bedek ze niet met verband of zalven
  • tweedegraads brandwonden (rood, nat, pijnlijk, blaren) kunnen worden bedekt met zalfgaas en afgedekt met steriel verband
  • bij pijn kan men koelen met natte kompressen. Paracetamol kan zonodig worden gebruikt